vrijdag 30 december 2011

Coffee to Go op de Buren en de Oosterdijk


Hindeloopen.
Buren omstreeks 1955
Hindeloopen - Onlangs kreeg ik deze oude historische foto van Hindelopen. Er staan een aantal huizen/gebouwen op, die jammer genoeg inmiddels zijn gesloopt. Het betreft een herberg (hotel) en een brood en banketbakkerij, links in beeld, aan het einde van de Buren.
Dit deel van het stadje en van mijn straat herinner ik mij vanuit mijn vroege jeugd (1955) nog heel goed. 
In die Herberg woonde toen mijn openbare lagere-school-maat Roelof Valk Jzn (is zijn hele leven al een drummer in diverse bandjes) met zijn ouders. Ik heb Roelof even om een reactie op deze foto gevraagd: "Nu ik er naar kijk leek het hele gebouw vroeger veel groter. Het opschrift op de gevel ben ik jammer genoeg vergeten....Toen  keek ik natuurlijk door de ogen van een vierjarig kind. Dan lijkt de wereld al gauw groter dan hij is. Een tijd om nooit te vergeten! Daar kreeg ik van mijn ouders mijn  eerste blikken trommel met stokken. Onze buurman daar, was wijlen Christ Penning (leadzanger van de Hylper popband The Endeavours Four). 
Hij genoot van mijn trommelen. In die tijd had Hindeloopen zelf nog een muziekkorps.  Als het hele korps dan weer eens met Koninginnedag door de Buren marcheerde en liep te toeteren, pakte buurman Christ mij op zijn  arm en liep hij voor het korps uit. Ik maar trommelen,  zo vertelde mijn moeder. Niet zo verwonderlijk, want ik ben voor het grootste deel van mijn leven in het artiestenvak terecht gekomen"


Sneek - De historische bakkerij en woonhuis van Bakker Jacob van Elslo links in beeld is vrijwel in dezelfde tijdlijn gesloopt als de Herberg.  Zijn visionaire en creatieve broer en later als opvolger diens zoon stichten in Sneek, op de Oosterdijk een Bakkerij annex Koffiehuis geheel in stijl genaamd: "De Hindelooper Kamer". 
Coffee to Go Avant-la-lettre, So to Speak om het maar eens in goed Hylpers te zeggen!
Het zou me heel wat waard zijn en vele snekers met mij, denk ik, dat een bedrijf als bijvoorbeeld Starbucks, Coffee Company of liever dichter bij huis Douwe-Egberts Coffee (zit al op het Zaailand in 058) een soort Coffee to Go begint in de Hindelooper Kamer. Zo'n supertrendy kleinschalig bedrijf met exclusieve Espresso, nog veel meer soorten kwaliteitskoffie en aanverwante zaken zou prima passen in het winkelaanbod van de Sneker Oosterdijk. 
Anders krijgt onze locale CDA coryfee Rinske Poiesz never-nooit de kans om Maastricht naar de kroon te steken en onze Oosterdijk tot de best versierde winkelstraat van Nederland te maken.  
Een lelijk dichtgespijkerde gevel in de mooiste winkelstraat van Friesland kan echt niet, mensen!

maandag 19 december 2011

IM Vaclev Havel

Hoop

 Diep in onszelf dragen wij hoop; 
Als dat niet het geval is, is er geen hoop. 
 Hoop is een kwaliteit van de ziel
en hangt af van wat er in de wereld gebeurt. 
 Hoop is niet voorspellen of vooruitzien. 
 Het is een gerichtheid van de geest, 
een gerichtheid van het hart, 
verankerd voorbij de horizon. 
 Hoop in deze diepe en krachtige betekenis 
is niet hetzelfde als vreugde omdat alles goed gaat, 
of bereidheid je in te zetten voor wat succes heeft. 
 Hoop is ergens voor werken 
Omdat het goed is, 
niet omdat het kans van slagen heeft. 
 Hoop is niet hetzelfde als optimisme; 
evenmin de overtuiging dat iets goed zal aflopen. 
Het is de zekerheid dat iets zinvol is 
onafhankelijk van de afloop, 
onafhankelijk van het resultaat 
 Vaclev Havel 

RIP

zondag 18 december 2011

Aesterlocht.

't Locht komt op in 't Aesten.
Moarns betied,
op earste Krystdei.
Hylpen ies jitte yn deape rest.
Hy ront liement-allonich,
yn't tister oer de kraikjende wyte snee.
troch de Van Meek'rensteeger.
Kraich omhaich.
Sjoal om, deap feskuule
yn syn gryze duffelse Monket.
Een swat bakkelieten
bakjen mei een
skeerkwast fan Dassehier
en Skeerseepe van
De Vergulde Hand
oender de yrem.
Op wei nei syn aalde moat
Wiebe, die troch die smoarge
Parkinson, syn worksame
fiskershenden naat meer
go broeke ko.
Libbenslange Frientskip ankere
troch it hadde libben op
de Yngelse herringloggers.
Aalde Foppe Amsterdam,
yn de snerpende kelt
fan de Aestewynt,
stol, traich en trouw
nij syn aalde fiskesmoat
Ho so?
Meensken losleete?
Een Sameritoan,
een Yngel togelyk
Beelden, wur'ter sem
naat eens nei toalet.
Een Woender fan 't likje Bon.
yn de Troage
Het iek dy sis!

Een Krystfosk 
Hylper Wodden:Anske Smit

zaterdag 17 december 2011

De verbeelding


Huub Mous (L) nog voor de opening BAS Galerie Sneek, Expositie Cultuurbeleid ?!
vanaf 17 dec 2011 t/m 24 januari 2012.
Kunstenaars komen in verweer met hun eigen werk.
kijk verder op het weblog van Henk van der Veer


Huub Mous  "De verbeelding, dat is waar mensen bang voor zijn, die zelf geen verbeelding hebben: de dorknopers, de regelneven, de managers, de mensen die alleen kunnen tellen en plannen. Dié mensen zijn als de dood voor de verbeelding van de kunstenaar".



donderdag 15 december 2011

Wur ies op erde in laand te fynden?


Wur ies op erde in laand te fynden? Zo begint de inleiding van drs.Margarite Smit over haar jeugdherinneringen aan Friesland, met name aan het voormalige zuiderzeestadje Hindeloopen.  Margarite is born and raised in Sneek. Zij studeerde theaterwetenschappen aan de UVA en is woonachtig in Amsterdam. Zij is freelance theatermaker, docent drama/cvk en maatschappijleer aan de Katholieke Scholengemeenschap in Hoofddorp. 
Omdat het over Hylpen gaat en omdat het mijn lieve dochter is, treedt ze vandaag op als gastblogger 

Ik kan niet over Friesland spreken zonder dat het over mezelf gaat. 31 jaar geleden ben ik geboren in Sneek. Mijn ouders komen allebei uit Hindeloopen. Toen zij met elkaar trouwden wilden ze daar graag weg, het werd misschien toch te klein. Maar de banden met Hindeloopen waren niet door te snijden. In mijn herinnering reden we iedere zondag naar Hindeloopen om familie te bezoeken. Als we over de sluis de stad binnenreden dan was het voor mij alsof we een droomwereld binnen reden. De tijd had stil gestaan, de mensen waren allemaal personages uit een oude vertelling en er werd zelfs een aparte taal gesproken;  het Hylpers.

Taal
Deze taal is de kern van de Hindelooper cultuur. Iedere echte Hylper zal er alles aan doen om deze taal te bewaken. Het Hylpers was de eerste taal die ik leerde. Toen ik naar de kleuterschool ging en ontdekte dat ik een afwijkende taal van mijn ouders had geleerd werd ik woest. Hoe konden ze me zo van mijn leeftijdsgenoten geïsoleerd hebben. Hoe kon ik vrienden maken als ze me niet eens konden verstaan? Toen ben ik naar huis gegaan en heb ze medegedeeld dat ik vanaf dat moment alleen nog maar Nederlands zou spreken. En zo geschiedde. Mijn ouders spraken Nederlands tegen mij en Hylpers tegen mijn broer en elkaar. Het werkte voor de familiare communicatie heel verhelderend. Ik wist precies wanneer het voor mij bedoeld was en wanneer ik even kon afhaken aan de eettafel. In Hindeloopen werd dat minder gewaardeerd. ‘Jo lik van jimme proatet jo gin Hylpers?’ Jo is toch gin Hollaander?’ Jimme mutte jer wol go opvoedje.’  Het wordt als arrogant beschouwd als je de taal niet spreekt. Iedere niet Hylper wordt ook stug als Hollander bestempeld of hij nou uit Amsterdam of Oost-Groningen komt. Ik heb mijn Ame (oma) wel eens gevraagd wat volgens haar de definitie van een Hollander was. Ze antwoordde met: iemand die hier niet vandaan komt. Helder.

Klederdracht:
De klederdracht is een ander verhaal. Het is ook gebruikelijk dat ieder Hylper kind eens op de foto gaat in deze klederdracht. Zo ook ik. Tegen mijn zin. Ik kan me nog herinneren dat ik er alles aan gedaan heb om deze foto te saboteren. Zo stonden er meerdere mensen aan me trekken en te hijsen om me dat pakje aan te krijgen en mijn vader deed zijn best hier een leuke foto van te maken. Maar ik vond het ridicuul, ik liep duidelijk voor aap. Mijn Ame stond er hoofdschuddend bij en zei: ‘Jo het er gin sin oan du kest dat faan naat twingen!’ Jo dwait toch presies het jo sem wol!  Ik heb afgelopen weekend mijn vader de opdracht gegeven de dia van dit moment op te sporen bij mijn ouders thuis. Dit is helaas niet gelukt. Wel kunt u, mocht u ooit in Hindeloopen komen, mooie ansichtkaarten kopen in het museum, met dames in klederdracht. En u kunt er dan gerust vanuit gaan dat het of mijn moeder, mijn tante of mijn ame of een ander familielid is die op die kaart staat.

Schilderkunst en meubels:
De meubels zijn erg in trek als je Hylper bent. Het is gebruikelijk om ieder kind dat geboren wordt een klein Hindelooper beschilderd stoeltje te geven met zijn of haar naam en geboortedatum achterop. Veel kinderen liggen hun eerste jaren in een Hindelooper beschilderde wieg of ledikant. Waar dan ook je naam weer opgeschilderd wordt. U begrijpt dat ik meerdere meubelstukken bezit die Hindelooper beschilderd zijn en voorzien van naam. Een tafel, een dienblad, een kapstok, houten klompen, een stoeltje, een paraplubak. Ik word er wel eens gek van, maar ik kan er ook geen afstand van doen.
Mijn Ame was de dochter van de Hindelooper meubelmakersfamilie Stallmann die voor de firma Roosje werkte. Het zelf maken en beschilderen van wanden, meubelen en gebruiksvoorwerpen door de Hindelooper bevolking geschiedde vooral in de l7e en l8e eeuw. Opvarenden van koopvaardijschepen die in Hindeloopen woonden, zagen op hun reizen naar de Scandinavië nieuwe vormen en kleuren. Vermoedelijk onder invloed daarvan groeide in de stad vooral tijdens de winterdagen wanneer de bemanningen thuis waren, een eigen interieur- en schilderkunst.
In de 19e eeuw verdween de welvaart en verarmde de stad snel. Ten einde zoveel mogelijk te bewaren, begonnen de heren Roosje en Stallmann in 1894 met het vastleggen van de maatstaven voor deze interieurkunst. De familie Stallmann hervatte de productie, daar bij zeer ambachtelijk werkend met de authentieke kleuren, motieven en vormen.
Tegenwoordig is de vijfde generatie Stallmann in het bedrijf actief.
Nu zat de verkoop van deze meubels wat in een dip dus er is dringend naar een doorstart gezocht. De handelsgeest is de Hindelooper nog steeds niet vreemd. Een meubelontwerpster genaamd Christien Meindertsma werkte samen met de gebroeders Stallmann om zo de meubels in een nieuw jasje te steken. Onder de naam ‘Oak Inside’ zijn de meubels op de beurs afgelopen voorjaar in Milaan verkocht.


Uut e Luu.
Een bijzondere plek in Hindeloopen is de leugenbank. De plek waar vooral de mannen samen komen om sterke verhalen met elkaar te delen en een shagje te roken. Als wij op zondag naar Hindeloopen gingen wist mijn vader niet hoe snel hij een sprintje moest trekken naar de leugenbank. En dan liet hij ons achter in het te heet opgestookte huisje van mijn Ame, want zelfs in de zomer stond de kachel nog te branden. Ze zal het ooit in haar leven heel koud hebben gehad. Ik ging wel eens met mijn vader mee. Ik speelde dan wat bij de haven, maar zat stiekem en vol bewondering naar die mannen te kijken en te luisteren. Het waren eigenlijk meer kleine jongens die even vrij waren van alle huiselijke beslommeringen, hun werk en hun klagende vrouwen. Ze waren even weer de stoere jongens met kattekwaad en grootspraak. Mijn Ate (opa)schreef voor het plaatselijke krantje Uus likje Wraald in het Hylpers een terugkerende column die Uut e Luu heette, uit de leugenbank. Hij verzon dan sterke verhalen personages en liet ze steeds een ander avontuur beleven en was daarnaast ook nog eens maatschappijkritisch.

Hylper.
U heeft vast in mijn verhaal gehoord dat ik een strijd heb willen voeren met mijn afkomst. Maar als ik nu in Hindeloopen kom, voel ik me daar meer thuis dan in Sneek. Hindeloopen ademt nostalgie uit.
Er was eens man die tegen mij zei; Ah du bist in Hylper. Je bent een Hindelooper. Nee ik kom uit Sneek. Waarop de man zei ‘At in kat junget yn de oaven binne het jitte gin broadjes’ . Als een kat jongen krijgt in de oven zijn het nog geen broodjes. Ik was eerst wat geïrriteerd maar later dacht ik wat fijn.
Ik mag mezelf dus Hylper noemen. Soms op zondagen als ik op de Brouwersgracht in Amsterdam uit mijn raam kijk, droom ik wel eens weg over Hindeloopen. Dan fantaseer dat ik er eens een huisje zal hebben. Waar ik dan woon met een stoere zeeman en dat ik dan voorstellingen ga maken met de plaatselijke bevolking in het buurthuis. En dat mag dan best een slechte revue zijn. Lijkt me heerlijk.


zaterdag 10 december 2011

Prediker Revisited

pic by 007ZICO
Su roan de advent wud ik altyd wat swaar oppe haan....Op een-of-andre-manier fyn ik disse boadskap licht en passend in de snitter-winter-filosofy, ofskoan ik niet su in de heer bin; folgens my draait 't hier om in't leven; miskyn hewwe je der wat an..... of sien je 't anders. Kortom die biebel is ok su gek noch niet....Hier komt ie: "Dus eet je brood met vreugde, drink met een vrolijk hart je wijn. God ziet alles wat je doet allang met welbehagen aan. Draag altijd vrolijke kleren, kies een feestelijke geur. Geniet van het leven met de vrouw die je bemint. Geniet op alle dagen van je leven, die God je heeft gegeven. Het bestaan is leeg en vluchtig en je zwoegt en zwoegt onder de zon, dus geniet op elke dag. Het is het loon dat God je heeft gegeven. Doe wat je hand te doen vindt. Doe het met volle inzet, want er zijn geen daden en gedachten, geen kennis en geen wijsheid in het dodenrijk. Daar ben je altijd naar op weg."

donderdag 8 december 2011

058 Occupy

Dit is het kampement van de Occupy-beweging in het financiële hart van 058 aan de Lange Marktstraat in Leeuwarden.
Zoiets ziet ik nog niet direct in Sneek gebeuren....of wel??


maandag 5 december 2011

Bedankt Sinterklaas de Lootsjetrekker


Sunet een snitterend boek kado kregen van Sinterklaas.
Herman Koch - Zomerhuis met Zwembad. 

Blij met!

zaterdag 3 december 2011

Mijn Side-Kick's vandaag

Vandaag-de-dag nu de beelden vanuit de Sneker Sinterklaasfabriek, Sinterklaas alias interalphanske en zijn side kick's

Sinterklaas@TheInnerWay2011

Sint en Piet brachten vandaag een bijzonder werkbezoek aan de jeugdige ueber-karateka's van sportschool FenF Sneek. Wat zijn dat toch een stel jonge kanjers van de buitencategorie! Ik zeg.....het was in een fantastisch! Bekijk hier de beelden...(mooie dag, lovely day..)

vrijdag 2 december 2011

Zwarte Chaos

Voor het inrichten van nieuwe natuurgebieden is vaak veel grondverzet nodig. Ook moet veelal de waterbeheersing worden aangepast. Vogels en planten hebben belang bij hoge waterpeilen. Ik maakte onlangs deze beelden in mijn (werk)gebied nabij het dorp Sint Nicolaas van de Uijlesprong en de Teroelster Zijpen.
Op het eerste gezicht lijkt het een chaos, maar volgende voorjaar wordt de vegetatie weer mooi helder groen. Dan neemt de allesomvattende Natuur het over, gaat zijn eigen weg en kunnen we - van de nu nog onbekende flora en fauna- tot in lengte van dagen genieten. Daar helpt geen HBlekerrr aan....