donderdag 12 november 2009

Frits de Kanne

Vandaag introduceer ik mijn buurman in Hindeloopen (Hylpen) uit de vijftiger jaren. Zijn naam? Frits van Meekeren. Bijnaam? Frits de Kanne. Zijn vriendin? Antje Paauw, inderdaad met dubbel-A! Zijn hond heette Molly. Hij woonde in een steeg bij ons achter, naar hem vernoemd: de Van Meekerensteeg.
Een bescheiden man! Een zeer markante man ! Een nederige man!  Een persoonlijkheid! Dat had ik als jongetje van zes op-een-of-andere-manieral dondersgoed in de gaten. Ik woonde met mijn zuster Aagje (1938) en mijn ouders Piet (1908) en IJmkje (1910) op de Buren C 84 en later vernummerd tot Buren 50. Frits van Meekeren heeft nagenoeg zijn hele leven in Hylpen gewoond. Hij was van beroep schipper. Hij voer in het begin van de vorige eeuw met zijn schip op de Friese wateren om den broode met o.a. terpaarde. Eerst alleen en later soms samen met zijn vriendin Antje Paauw, waar hij toentertijd al een latrelatie mee had.
In de oorlog had Frits, samen met Sipke Boersma een radio. Deze radioposten werden in Hylpen de graet en de lik serke genoemd. (De Nederlands Hervormde en de Gereformeerde Kerk)
Frits moet eens tegen iemand, die hem vroeg of er nog nieuws was, gezegd hebben: "Mênst dòt'k kapòt wòl?" Dit betekende zoveel als: bij mij wordt er niet meer geluisterd.
Toen ik in 1950 werd geboren - mijn moeder was toen veertig jaar - zei Frits van Meekeren: "het mut jo aald wyf jitte mei bon!?" (Wat moet zo'n oude vrouw op haar leeftijd nog met een kind!?)
In mijn (scharrel)kinderjaren woonde Frits van Meekeren vlak achter ons. Hij was toen hij al gepensioneerd. Zijn vriendin Antje Paauw woonde een eindje verderop, op de Buren in Hylpen. Mijn moeder leverde pro-deo een belangrijke bijdrage aan haar huishouden en ondersteunde haar in allerlei voorkomende zaken en kwesties. Een mantelzorger avant la lettre, dus! Ik ben daar nu uitermate trots op! Mede hierdoor hadden mijn ouders ook een nauwe band met de vriend van Antje Paauw, Frits van Meekeren.
In 1956 had hij ten tijde van de Suez crisis in Egypte zijn radio zoals gebruiklijk keihard aan staan. De Egyptische leider Nasser kondigde de nationalisering van het Suez kanaal aan. Wij hoorden zes-uur-'s avonds die  berichten over Nasser op de radionieuwsdienst ANP. We verstonden het geluid afkomstig uit Frits zijn radio in zijn huiskamer, letterlijk  in onze achterkamer.
Later sprak Frits de historische woorden over de Suezcrisis, waarbij hij zich oprecht verontwaardigd af vroeg: "het wol dy Nasser"  (tekst: Wat wil die Nasser nou, toon: Wie denkt hij eigenlijk, dat hij is?)
Tijdens en na zijn werkzame leven aan boord was Frits van Meekeren eveneens een begenadigd scheepsmodelbouwer. Als je zag met welk vakmanschap, briljante maritieme kennis van zaken, precisie en het destijds minimaal beschikbare gereedschap, hij zijn weergaloze scheepsmodellen maakte, echt... niet te geloven. Hij sneed voor mij als kind, in enkele beitelsteken uit een oud stuk amorfe kozijnenhout, een werkelijk weergaloos gevormd sloepje. Ik was van zijn vaardigheid diep onder de indruk.
Enkele van zijn prachtige modellen zijn bewaard gebleven en zijn te bewonderen in het Fries Scheepvaart Museum hier in mijn Sneek. Het verhaal in Hindeloopen deed de ronde, dat op de werkkamer van President Franklin Delano Roosevelt van de Verenigde Staten van Amerika, een model van de magische hand van Frits van Meekeren stond.
Ja, Ja ....mijn buurman in 1956 in Hylpen. Kom der maar eens om
Toch moai, dot jo aald wyf op jerre feetigste yn 1950 jitte een bon kriegen het!!